O ollo da mómara. O primeiro agregador rss da Eumesfera.
No pleno extraordinario celebrado hoxe decidíuse aprazar a aprobación provisional da recalificación que EINSA solicitou para as fincas de Andrade. Os veciños afectados concentráronse durante a mañá fronte ao Foremdes, sede provisional do Concello. Tamén polo serán manifestáronse na Casa da Cultura onde minutos despois tería lugar o pleno municipal.
Os representantes do PSdG solicitaron postergar a celebración do pleno e pedir que a empresa Consultora Galega informase aos veciños afectados do proxecto de recalificación. Hai que lembrar que xa anteriormente celebrouse algunha reunión entre o arquitecto redactor e os propietarios das fincas afectadas. O BNG amosouse contrario á aprobación do plan presentado, ao igual que os representantes do COE. Dado que os votos do PP non abondaban para aprobar o proxecto votouse maioritariamente por aprazar este debate. O alcalde lembrou que as alegacións dos veciños deberían ser discutidas nun pleno e posteriormente dar conta aos interesados das resolucións.
A urxencia de aprobar esta modificación das Normas Subsidiarias do concello de Pontedeume explícase pola necesidade de facelo antes da aprobación do PXOM. O equipo redactor do plan de urbanismo é o mesmo que elaborou o proxecto de Einsa. A Xunta de Galiza rexeitou o borrador do plan xeral en xuño de 2007 á vez que advertía das deficiencias a correxir polo Concello. Ano e medio despois o PXOM segue secuestrado nalgún despacho e sen vontade poítica de liberalo. O feito de postergar a aprobación do plan de Einsa non debe atrasar máis a presentación do novo PXOM, recaendo a responsabilidade nos que teñen a obriga de dotar a este concello dun mecanismo imprescindíbel para o seu desenvolvemento.
Segundo nos comunican, hoxe os veciños de Andrade vanse concentrar ás 11 h. diante das oficinas do Foremdes (sede provisonal do Concello) para protestar contra a recalificación que os grupos políticos teñen previsto aprobar a instancias da empresa EINSA.
Asemade acudirán ao pleno extraordinario que se celebrará ás 19:00h na Casa da Cultura e no que se procederá á votación para recalificar as fincas de EINSA e as dos veciños afectados. Queren poñer de manifesto con estas accións a súa desaprobación co que consideran un atentado ás súas propiedades por parte do Concello de Pontedeume que actúa como benefactor dos intereses dunha empresa, condenando aos afectados a ser meros espectadores dun proceso que pode rematar na expropiación dos seus terreos.
O Goberno local de Pontedeume presentará mañá no pleno, para a súa aprobación inicial, o expediente de recalificación de chan que a empresa de artes gráficas Einsa promove na parroquia de Andrade e ao que se opoñen media ducia de veciños deste lugar.
O proxecto supón a modificación puntual das normas subsidiarias que rexen o urbanismo no municipio eumés, a falta aínda dun plan Xeral De ordenación Municipal (PXOM) que segundo o Concello, ía ser presentado á Corporación o mes pasado de xuño e logo en setembro.
A empresa, con sede en Madrid, pretende cambiar de rústico a industrial terciario o uso dos terreos que posúe en Andrade, onde se atopa unha das súas dúas plantas de produción -a outra está instalada en As Pontes-. O proxecto, sen embargo, afecta tamén a terreos que non son da súa propiedade, senón de veciños.
Algúns deles xa venderon as súas propiedades a Einsa durante o primeiro intento da empresa por sacar adiante o expediente de recalificación, que tivo lugar a comezos de 2007 e foi tronzado polas protestas dos afectados. O proxecto inicial afectaba de forma directa a unha ducia de veciños propietarios do 20% dos terreos e obrigaba a tirar dúas vivendas.
A anterior Corporación chegou a aprobar de forma inicial a recalificación de chan. A oposición, integrada polo Partido Popular e o Círculo de Opinión Eumés (COE), denunciou entón que os propietarios foron informados do expediente promovido pola empresa unha semana antes de que finalizase o prazo de presentación de reclamacións, polo que a finais de marzo de 2007, o entón alcalde, o socialista Belarmino Freire, presentou unha moción pola vía de urxencia na que se acordaba ampliar nun mes o prazo de exposición pública do documento.
Fusquenlla tamén advertiu entón de que os propietarios de Einsa crearan unha empresa dedicada á promoción inmobiliaria, Edicións Informatizadas Inmobiliarias SL, e que detrás da recalificación agochábase “unha evidente especulación urbanística”.
Se a postura do Goberno local -entón integrado polo BNG, o PSOE e Independentes por Pontedeume- e a da oposición foi a de apoiar o troco de uso do chan, a Consellería de Política Territorial denegou a correspondente autorización a Einsa a expensas da aprobación do PGOM, entón xa en trámites.
Fusquenlla sostén que aínda que se admita a necesidade de cambiar de rústico a industrial a cualificación dos terreos nos que se ergue a fábrica de Einsa, esta modificación debe ser introducida no novo plan urbanístico, “e non a través dun plan parcial que afecta a propiedades de veciños alleos aos negocios de Einsa”. O colectivo xa advertiu durante o primeiro intento de recalificación por parte da empresa que o estudo encargado de redactar o proxecto é o mesmo que elaborou o PXOM de Pontedeume, Consultora Galega.
Para Fusquenlla, o atraso “inxustificado” na presentación do novo plan “pode entenderse como un intento de favorecer certas iniciativas de promotores que buscan rendibilizar os seus proxectos antes da entrada en vigor do PXOM”, polo que insta ao Goberno local que preside Gabriel Torrente (PP) a presentar “de contado” e ” en beneficio dunha maior transparencia” o documento urbanístico. LA OPINIÓN
O próximo xoves terá lugar un pleno extraordinario para proceder á aprobación inicial dun proxecto presentado pola empresa EINSA e que lle afecta aos terreos que posúe na parroquia de Andrade. O proxecto solicita a modificación puntual das Normas Subsidiarias para que o chan no que se ubica a fábrica pase a ser considerado de uso industrial terciario. No estudo presentado pola empresa aparecen fincas para recalificar que non son da súa propiedade. Os veciños propietarios destas fincas non están de acordo con que as súas leiras poidan ser recalificadas e denuncian que EINSA tomou esta decisión sen contar coa súa opinión. Hai que lembrar que moitos dos veciños afectados polo intento anterior de recalificación xa venderon a EINSA as súas propiedades, agás media ducia deles que agora rexeitan esta nova tentativa da empresa de modificar o uso do chan.
Como xa se sabe houbo outro intento de recalificación durante o anterior goberno presidido por Freire. Daquela os veciños afectados conseguiron paralizar o proxecto. Fusquenlla alertou que os propietarios de EINSA crearan unha empresa adicada aos negocios inmobiliarios, Ediciones Informatizadas Inmobiliarias, S.L, e que detrás da modificación do chan agochábase unha evidente especulación inmobiliaria. A Consellaría de Política Territorial acordou denegar naquel intre a autorización para a recalificación dos terreos en espera da aprobación do PXOM, daquela en vías de tramitación. A totalidade dos grupos municipais estaban de acordo en aprobar a solicitude presentada por EINSA cuxo propietario está declarado fillo predilecto polo Concello de Pontedeume.
A situación actual non se diferencia da creada hai pouco máis dun ano. Daquela rexeitabamos o que era un abuso anacrónico difícil de defender nos tempos actuais. Unha empresa dispoñía das propiedades de terceiros con total impunidade e coa aquiescencia dos poderes políticos locais. Aínda admitindo a necesidade de que os terreos nos que se asenta EINSA deban ser recalificados para uso industrial, este cambio debería introducirse no novo PXOM e nunca a través da aprobación dun plan parcial. E por suposto sen afectar a propiedades de veciños alleos aos negocios de EINSA.
Tamén é motivo de preocupación o feito de que os redactores deste proxecto empresarial son os mesmos que están a elaborar o PXOM de Pontedeume. O atraso inxustificado na presentación do novo plan de urbanismo pode entenderse como un intento de favorecer certas iniciativas de promotores que buscan rentabilizar os seus proxectos antes da entrada en vigor do PXOM.
O goberno local, en aras dunha maior transparencia, debería presentar publicamente e de inmediato o novo plan de urbanismo. Pontedeume non pode demorar máis a aprobación dun planeamento vital para o seu desenvolvemento.
O pasado mes de febreiro o Concello de Pontedeume foi advertido polo Ministerio de Medio Ambiente do proxecto que a Dirección Xeral de Ferrocarrís tiña pensado executar neste concello. Consiste no trazado do tramo entre Ferrol e A Coruña do chamado Eixo Atlántico de Alta Velocidade. A vía pola que debería circular o tren discorrería polo litoral da ría de Pontedeume, atravesando Centroña dun lado a outro.
No informe enviado ao Concello de Pontedeume se lle consultaba sobre a amplitude que debería darse ao estudo de impacto ambiental deste proxecto así como sobre outras posibles alternativas de actuación. Esta petición fíxose igualmente a outros concellos prexudicados por este trazado. Concretamente, en Cabanas foi motivo dunha sesión plenaria na que se rexeitou o tren de alta velocidade pola afección a vivendas ao seu paso por dito concello.
Na imaxe pódese apreciar o efecto deste trazado sobre o pintoresco lugar de Centroña. A liña negra corresponde ao actual camiño de ferro da Renfe. As liñas amarelas delimitan un corredor sobre o que se asentaría o novo trazado aínda sen definir. O obxecto do escrito enviado ao Concello era que este notificase posibles afeccións que se poidesen producir como resultado destas obras. Hai que ter en conta que Centroña, amais dunha paisaxe maxestuosa, contén unha grande riqueza arqueolóxica aínda sen descubrir na súa totalidade. Os restos de vilas romanas e o castro son exemplos que atestiguan este valor patrimonial.
A construción dun tren de alta velocidade na noso país debería ir precedido dun debate social en profundidade. Somos moitos os que convencidos da súa inutilidade avogamos por outras solucións alternativas para paliar as deficiencias do transporte público. Entre as medidas a adoptar defendemos a potenciación do tren de cercanías como un servizo que realmente atendería ao groso da poboación. O chamado tren de alta velocidade, que no noso caso non sería tal pois só acadaría unha velocidade sensiblemente menor, non está pensado para comunicar as pequenas e numerosas poboacións que se reparten pola xeografía galega, imposibilitando ademais o transporte de mercadorías.
Lamentablemente impulsar o tren de cercanías non parece ser a opción defendida polos responsabeis dos ferrocarrís españois. A supresión da parada en Pontedeume para os trens que fan o servizo Madrid-Ferrol confirma o que se vén denunciando dende hai tempo: a tendencia a suprimir os servizos de cercanías en beneficio da alta velocidade como distintivo de modernidade. Porén as necesidades sociais descorren por outros derroteiros. Máis que nunca faise preciso artellar un sistema efectivo de comunicación que teña en conta tanto a xeografía do lugar como a procura dun mellor aproveitamento do transporte público. A tan publicitada creación das grandes áreas metropolitanas, entre elas a de Coruña-Ferrol, fai imprescindíbel un transporte público eficaz e asequible á meirande parte dos cidadáns da nosa comarca. O tren de alta velocidade non reúne dende logo estas características sendo ademais un elemento disgregador do territorio. A falla dunha autoestrada libre de peaxe é outra eiva que engadir ao desolador panorama das comunicacións en Galiza
La Opinión
O xornal PÚBLICO adica unha ampla reportaxe á central térmica de as Pontes. Nela se recollen opinións do colectivo Fusquenlla.
A térmica coruñesa As Pontes demostra a dificultade de cumprir co Protocolo de Kioto.
Enormes torres de refrixeración que expulsan sen cesar vapor de auga, e unha xigantesca cheminea fumarenta, a maior do mundo, de 356 metros de altura. A paisaxe das Pontes de García Rodríguez, un municipio coruñés de 11.500 habitantes, está ligado á central térmica máis contaminante do país.
“É a maior fábrica de cambio climático de España e unha das maiores de Europa”, di a organización ecoloxista Greenpeace do complexo térmico, en mans de Endesa. Segundo datos de CCOO, a central das Pontes foi en 2007 a máis contaminante de España, con case nove millóns de toneladas de CO2, o que representa máis do 20% do total consumido no país. O colectivo ecoloxista Verdegaia advirte de que, de seguir así, o plan de acción do Goberno da Xunta non conseguirá reducir as emisións nocivas, que, en 2012, serán un 37% superiores ás de 1990, moi por encima do establecido no Protocolo de Kioto, que esta semana está a debate en Poznan (Polonia).
Unha análise elaborada pola Universidade da Coruña detectou niveis “excesivos” de metais pesados nas augas do río Eume ata o punto de multiplicar por 3.000 a presenza máxima de aluminio recomendada por distintos organismos internacionais. Segundo denuncian colectivos ecoloxistas locais, o Eume -arteria das fragas, único bosque atlántico con especies de alto valor ecolóxico-, foi o “vertedoiro” durante décadas dos minerais refugados por Endesa.
Narciso Ferreiro, de 57 anos e prexubilado da hidroeléctrica desde 2001, non sabe de informes, como tampouco cre nas estatísticas. Traballou durante 35 anos na mina de lignito pardo que alimentou ao xigante térmico durante décadas e que chegou a dar emprego a máis de 3.000 persoas no pobo. Hoxe apenas son 270 os traballadores os empregados na planta térmica. “O meu pai botou máis de 40 anos na mina; ten 87 e non padece ningún problema grave de saúde”, narra con apatía, mentres apura o enésimo cigarro. “A cheminea sempre estivo onde está”, xustifica. Unha lenda local moi arraigada di que os gases contaminantes que emanan das Pontes van parar a Inglaterra, dada a magnitude desa cheminea.
Á cabeza en enerxía
Os investimentos de Endesa na zona -onde explota dúas hidroeléctricas, un parque eólico e unha flamante central de ciclo combinado, inaugurada no principio do ano- situaron á comarca á cabeza de xeración de enerxía en España. Segundo os datos de Rede Eléctrica Española, a hidroeléctrica conta con 2.252 megavatios de potencia instalada só nas Pontes. A térmica é capaz de xerar por si mesma o 3,69% da demanda nacional de enerxía. Unha afirmación que o alcalde da localidade, o socialista Valentín González Formoso, matiza: “En proporción ao tamaño que ten a central, contamina pouco. Endesa acaba de realizar un investimento de 300 millóns para reducir nun 98% as emisións de xofre e un 10% as de CO2.
Poden parecer unhas porcentaxes insuficientes, pero coa tecnoloxía dispoñible nestes momentos, non se pode facer máis”, engade. “Hai que asumir que as térmicas son as que xeran a enerxía, ata que prescindamos de acender a luz o día que non sopre o vento”, sentencia o rexedor. “O complexo eléctrico de Endesa ten unha importancia que transcende ao pobo. Ten un gran valor para toda a comarca. Sen ir máis lonxe, as obras do porto exterior de Ferrol están xustificadas pola planta das Pontes. A central é un dos maiores centros de emprego da comarca”, conta, orgulloso.
O porto ferrolán ao que se refire o alcalde é a porta de entrada dos máis de cinco millóns de toneladas de carbón que Endesa importa cada ano, procedentes esencialmente de Indonesia e de EEUU, dado o seu teórico menor efecto contaminante. O tráfico de mercancías propiedade de Endesa na dársena ferrol supón o 65% do total.
O colectivo ecoloxista Fusquenlla asegura que case a metade do dióxido de carbono acumulado nos bosques de España, máis de 186 toneladas, “atópase en Galicia, Catalunya e Castela-León. En concreto, os bosques galegos acumulan o 21% dese CO2 e unha parte moi importante procede directamente da central pontesa”, di o colectivo. Para Jesús Silva, cidadán das Pontes, ese efecto percíbese cada día: “Os campos están arrasados. Cando penetras polo bosque dáste conta de que non queda nin rastro de animais vivos. Non se escoitan paxaros. No río non hai peixes”.
Dos datos proporcionados pola Rede EMP/VAG/CAMP, encargada da vixilancia da contaminación atmosférica, tamén se desprende que a taxa de dióxido de xofre presente no medio rural galego é a máis alta de España. E este, segundo os ecoloxistas de Fusquenlla, é “un dos principais problemas da central das Pontes”, que redunda en “a choiva aceda que está arrasando o campo galego”.
Ernesto López descoñece cal é o proceso químico exacto que se desencadea ao entrar en contacto as emisións das torres de Endesa co aire. Só é consciente do humear constante da central. A escasos metros de dous das torres refrixerantes da térmica, Ernesto ten un campo no que cultiva patacas e outras hortalizas. “As plantas amencen cunha capa de graxa negra e as patacas quéimanse”, confesa. Pero tamén recoñece, resignado: “Esta empresa dá sustento a moita xente do pobo”.
O que para moitos nas Pontes é unha mera cuestión de supervivencia, para os ecoloxistas é un despropósito ambiental que se vería agravado de levarse a cabo o traslado, desde Pontevedra, da celulosa de Ence. A papeleira, denunciada polas verteduras á ría e o fedor, é vista con bos ollos polo rexedor socialista pontés. Para Fusquenlla, con todo, “o traslado sería o colofón ao despropósito que padece a comarca, que podería acabar convertida nun sumidoiro das empresas instaladas nas Pontes”.
O futuro da focha
As asociacións ecoloxistas observando alarmados como as instalacións de Endesa foron expandíndose, destruíndo ao seu paso o territorio sobre o que se asentaban. Todo empezou coa mina de lignito pardo, ao descuberto, propiedade da Empresa Nacional Calvo Sotelo, a cuxos pés estableceuse a térmica. Estivo seis décadas en funcionamento. A piques de esgotarse o xacemento, xa en mans dos seus actuais propietarios, e forzados pola normativa europea sobre gases contaminantes que obriga a reducir a emisión de dióxido de xofre, en decembro do ano pasado Endesa puxo fin á extracción do mineral local. A visión actual da focha resultante -de 1.150 hectáreas, cunha lonxitude de cinco quilómetros, unha anchura de máis de dúas e unha profundidade de 200 metros-, é sobrecolledora.
Tras 60 anos de explotación e unha produción de 250 millóns de toneladas de minerais, Endesa traballa nestes momentos nun lavado de face do xacemento. Segundo un pacto ambiental alcanzado polo Goberno da Xunta e a hidroeléctrica, vanse a investir 35 millóns na creación dun lago artificial na cavidade que incluirá zonas de lecer. Para a formación do lago está previsto que se devolvan á súa canle orixinal as augas dos antigos ríos e mananciais.
Os ecoloxistas criticaron o proxecto, por canto “supón un perigo de incalculables consecuencias”. Segundo Fusquenlla, “as augas estancadas no lago multiplicarán os efectos que padece na actualidade o río Eume”.
O Concello da Capela é o único municipio da comarca do Eume que se adheriu por agora á Axencia de Protección dá Legalidade Urbanística, un organismo público consorciado que se encarga da vixilancia do territorio e de velar polo cumprimento da legalidade en materia de urbanismo.
Os municipios que se integran na axencia delegan nela as súas competencias de inspección, supervisión, sanción e restablecemento da legalidade urbanística para determinados tipos de chan. Este labor exércena os funcionarios da Xunta e como compensación, os ingresos por sancións e multas coercitivas repártense a partes iguais entre a axencia e os concellos.
A pesar de que os concellos de Pontedeume e Cabanas rexistraron varios casos graves de infracción urbanística nos últimos anos -os chalés construídos en chan rústico de protección costeira nas zonas de Nogueirosa e Boebre, a coñecida como casa de don Pablo e os edificios de Caldagueiro e O Penso son algúns exemplos- non se adheriron aínda á Axencia de Protección dá Legalidade Urbanística.
No caso de Cabanas, o PSOE redactou unha moción para propor ao pleno a inclusión do Concello neste organismo en aras dunha “maior transparencia” na xestión urbanística. A iniciativa, apoiada por Iniciativa Veciñal Cabanesa e o BNG, non chegou a prosperar. En Pontedeume foi o entón concelleiro do Círculo de Opinión Eumés Fernando García Sande o que propuxo a adhesión do Concello a este ente, pero a proposta tampouco saíu adiante. En ambos os concellos goberna o Partido Popular, en Pontedeume en minoría e en Cabanas en coalición coa Agrupación de Electores de Cabanas.
O Consello da Xunta aprobou os estatutos da Axencia de Protección dá Legalidade Urbanística en outubro de 2007. A este organismo pódense sumar os concellos que así o desexen, tras o respaldo do pleno á adhesión e a firma do correspondente convenio. A pesar de que fai máis dun ano da súa constitución, de momento tan só 28 municipios optaron por esta vía para tratar de garantir o cumprimento da legalidade urbanística. A Xunta aprobou a adhesión dos sete primeiros municipios o pasado 23 de outubro e á semana seguinte deu o visto e prace á inclusión de 14 novos concellos. O pasado 20 de novembro, o Consello da Xunta deu luz verde á incorporación de cinco novos municipios Arzúa, O Barco, Cuntis, Dodro e A Capela, o único da comarca tamén que dispón dun Plan Xeral de Ordenación Municipal (PXOM). La Opinión
Dende o próximo día 14 deste mes Renfe cambiará os trens que fan o servizo entre Ferrol e Madrid, e viceversa. Pero este cambio non só afecta aos ferrocarrís senón tamén ao servizo que prestan. A gran novidade é a supresión de algunhas paradas que ata agota realizaba o chamado tren Estrella. Entre elas, como non, a de Pontedeume. Renfe alega falta de pasaxeiros nestas localidades agora suprimidas.Deste xeito a nosa vila queda sen o único tren de longa distancia que nos comunicaba coa capital do Estado.
Un paso máis na completa desaparición dun transporte público que debería ser potenciado como alternativa sustentábel ao uso dos automóbiles. Antaño Pontedeume contaba con estación; logo foi transformada en simple apeadeiro; agora, unha reliquia do pasado. Iso si, Renfe e Fomento estudan implantar o tren de alta velocidade entre Ferrol e Coruña seccionando a nosa comarca pola zona máis preciada: o litoral. Ese que as nosas autoridades din protexer pero non de quen.
Por certo, o percorrido entre Ferrol e Madrid seguirá sendo dalgo máis de 11 horas. E Renfe non se explica a falta de pasaxeiros nos seus trens.